Hekimden rapor alan çalışanın ilk sorusu genelde aynıdır: "Bu günlerin parasını kim ödeyecek, ne kadar alacağım?" Rapor parası hesaplama işi aslında iki ayrı hesabın birleşimidir. Bir yanda SGK'nın doğrudan çalışana ödediği geçici iş göremezlik ödeneği vardır; öbür yanda raporlu günler düşülerek hazırlanan kıst ay bordrosu. Bu yazıda ödeneğin formülünü adım adım kurar, brüt 55.000 ₺ maaşlı ve Mart 2026'da 7 gün ayakta raporlu bir çalışan üzerinden hem ödeneği hem de motorla hesaplanmış Mart bordrosunu görürsün.
Günlük ödenek tutarını ve toplam rapor parasını kendi verilerinizle görmek için rapor parası hesaplama aracını kullanabilir, hesabın mantığını da aşağıdaki adımlardan takip edebilirsiniz.
Geçici iş göremezlik ödeneği nedir, kimler alır?
Geçici iş göremezlik ödeneği, 5510 sayılı Kanun'un 18. maddesine göre sigortalının hastalık, iş kazası, meslek hastalığı veya analık nedeniyle çalışamadığı günler için SGK'nın ödediği gelir kaybı desteğidir. Halk arasında "rapor parası" denir. Ödeme işverenden değil SGK'dan gelir ve bordroya girmez; bordroda yalnız raporlu günlerin eksik gün olarak düşülmesini görürsün.
Ödeneğe hak kazanma şartı rapor nedenine göre değişir. En sık karşılaşılan durum hastalıktır ve burada iki kısıt vardır: raporun başladığı tarihten önceki bir yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olmalı ve ödeme iş göremezliğin üçüncü gününden başlar. İş kazası ve meslek hastalığında prim günü şartı aranmaz, ödeme ilk günden başlar.
| Rapor nedeni | Prim günü şartı | Ödemenin başladığı gün | Ayakta / yatarak oran |
|---|---|---|---|
| Hastalık | Son 1 yılda 90 gün | 3. gün | 2/3 / 1/2 |
| İş kazası | Aranmaz | 1. gün | 2/3 / 1/2 |
| Meslek hastalığı | Aranmaz | 1. gün | 2/3 / 1/2 |
Analık (doğum) halindeki ödeneğin kendine özgü süreleri ve şartları var; onu doğum izni ve analık ödeneği yazısında ayrıca anlattık. İş kazası günü bordronun nasıl kurulacağını ve bildirim tarafını da iş kazası yazısında bulabilirsin.
Rapor parası hesaplama: formül üç adımda
Ödeneğin tutarı çalışanın maaşından değil, SGK'ya bildirilmiş prime esas kazancından (PEK) çıkar. Bu yüzden bordrodaki SGK matrahı doğru bildirilmemişse rapor parası da eksik hesaplanır. Formül şöyle kurulur:
- Günlük kazanç: Raporun başladığı tarihten önceki 12 ayın prime esas kazançları toplanır ve bu kazançlara ait prim ödeme gün sayısına bölünür. 5510 sayılı Kanun'un 17. maddesi, 21 Aralık 2024'ten bu yana ödeneklerde bu 12 aylık ortalamayı esas alır; "son 3 ay" hesabı artık yalnız iş kazası ve meslek hastalığında bağlanacak sürekli gelirde kullanılır.
- Günlük ödenek: Ayakta tedavide günlük kazancın üçte ikisi, yatarak (hastanede) tedavide yarısı alınır.
- Toplam ödenek: Günlük ödenek, ödeme yapılacak gün sayısıyla çarpılır. Hastalıkta raporun ilk 2 günü bu sayıdan düşülür; iş kazası ve meslek hastalığında düşülmez.
Günlük kazanca giren tutar, o aylarda SGK primine esas tutulan her şeydir: maaşın yanında fazla mesai ve prime tabi diğer ödemeler de hesaba katılır. Prime esas kazanç aylık tavanla sınırlı bildirildiği için günlük kazanç da tavanın üstünden hesaplanamaz. Kanunda iki sınır daha var. Raporun başladığı tarihten önceki 12 ayda 180 günden az kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş çalışanın günlük kazancı, o tarihteki günlük prime esas kazanç alt sınırının iki katını geçemez; 2026'da bu tavan 1.101 × 2 = 2.202 ₺'dir. Hesaba prim veya ikramiye gibi arızi ödemeler girdiyse de günlük kazanç, ücretten bulunan günlük kazancın %50 fazlasını aşamaz. Güncel alt ve üst sınırları parametreler sayfasında görebilirsin. PEK kavramının ayrıntısı için prime esas kazanç yazısına bakabilirsin.
Adım adım örnek: brüt 55.000 ₺, 7 gün ayakta rapor
Çalışanın brütü Mart–Aralık 2025 boyunca 48.000 ₺ idi; Ocak 2026 zammıyla 55.000 ₺ oldu. Şubat'ta 10 saat fazla mesai yaptı. 9 Mart'ta başlayan ve 15 Mart'ta biten 7 günlük ayakta tedavi raporu aldı. Son bir yılda 90 günden fazla prim bildirimi olduğu için hastalık şartını karşılıyor; 180 günü de aştığı için alt sınırın iki katı tavanı ona uygulanmaz. Ocak ve Şubat PEK'i motorun hesapladığı SGK matrahıdır; 2025 tutarları örneğin girdisidir.
| Ay | Brüt maaş | Fazla mesai | Prime esas kazanç | Prim günü |
|---|---|---|---|---|
| Mart–Aralık 2025 (10 ay) | 480.000,00 ₺ | 0,00 ₺ | 480.000,00 ₺ | 300 |
| Ocak 2026 | 55.000,00 ₺ | 0,00 ₺ | 55.000,00 ₺ | 30 |
| Şubat 2026 | 55.000,00 ₺ | 3.666,67 ₺ | 58.666,67 ₺ | 30 |
| Toplam | 590.000,00 ₺ | 3.666,67 ₺ | 593.666,67 ₺ | 360 |
Şubat'taki fazla mesai 55.000 ÷ 225 × 1,5 × 10 saat = 3.666,67 ₺ eder. Hesap şöyle ilerler:
- Günlük kazanç: 593.666,67 ÷ 360 = 1.649,07 ₺
- Ayakta günlük ödenek: 1.649,07 × 2/3 = 1.099,38 ₺
- Ödenecek gün: 7 gün rapor − ilk 2 gün = 5 gün
- Toplam ödenek: 1.099,38 × 5 = 5.496,90 ₺
Aynı rapor farklı nedenle ya da yatarak tedaviyle verilseydi tutar şöyle değişirdi. Günlük kazanç her satırda 1.649,07 ₺'dir:
| Senaryo (7 gün rapor) | Günlük ödenek | Ödenen gün | Toplam ödenek |
|---|---|---|---|
| Hastalık, ayakta | 1.099,38 ₺ | 5 | 5.496,90 ₺ |
| Hastalık, yatarak | 824,54 ₺ | 5 | 4.122,70 ₺ |
| İş kazası, ayakta | 1.099,38 ₺ | 7 | 7.695,66 ₺ |
| İş kazası, yatarak | 824,54 ₺ | 7 | 5.771,78 ₺ |
| Hastalık, 2 günlük rapor | 1.099,38 ₺ | 0 | 0,00 ₺ |
Tutarlar günlük ödenek kuruşa yuvarlanıp gün sayısıyla çarpılarak bulunmuştur; SGK'nın kendi yuvarlamasında birkaç kuruşluk fark çıkabilir.
Son satır sık gözden kaçar: hastalık nedeniyle alınan 1 veya 2 günlük raporda SGK hiç ödeme yapmaz, ama o günler yine eksik gün olarak bordrodan düşer. Rapor takvim günüyle sayılır; araya giren hafta sonu da rapor süresine girer.
Raporlu ay bordrosu: eksik gün kodu 01 ve kıst ücret
Rapor günlerinde çalışılmadığı için, işveren ücret ödemeye devam etmiyorsa bu günler bordroda eksik gün olarak düşülür ve SGK'ya 01 – İstirahat koduyla bildirilir. Ayı tam çalışan aylık ücretlide prim günü ay kaç gün çekerse çeksin 30'dur; raporlu ya da ücretsiz günü olan ayda ise prim günü, ayın gün sayısından eksik gün düşülerek bulunur (Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği md. 100). Mart 31 gün çektiği için SGK günü 31 − 7 = 24 olur. Ücret ise 30 günlük ücretten 7 günlük kesintiyle bulunur: 55.000 − 55.000 ÷ 30 × 7 = 42.166,67 ₺. Kıst hesabın genel kurallarını rapor, ücretsiz izin ve eksik gün yazısında, bütün kodları da eksik gün kodları listesinde bulabilirsin.
Aşağıdaki tablo Mart 2026 bordrosunu motorla iki halde gösteriyor: 7 gün raporlu (SGK günü 24) ve raporsuz tam ay. Ocak ve Şubat iki senaryoda da aynı olduğu için kümülatif vergi matrahı Mart başında eşittir; çalışan hala %15 dilimindedir. İşveren için 5510 sayılı Kanun'daki 2 puanlık indirim hesaba katılmıştır.
| Mart 2026 | 7 gün rapor (SGK 24 gün) | Tam ay (30 gün) |
|---|---|---|
| Brüt ücret | 42.166,67 ₺ | 55.000,00 ₺ |
| SGK işçi %14 | 5.903,33 ₺ | 7.700,00 ₺ |
| İşsizlik işçi %1 | 421,67 ₺ | 550,00 ₺ |
| GV matrahı | 35.841,67 ₺ | 46.750,00 ₺ |
| AÜ GV istisnası | 4.211,33 ₺ | 4.211,33 ₺ |
| Gelir vergisi | 1.164,92 ₺ | 2.801,17 ₺ |
| Damga vergisi | 69,35 ₺ | 166,75 ₺ |
| Net ücret | 34.607,40 ₺ | 43.782,08 ₺ |
| İşveren SGK %21,75 | 9.171,25 ₺ | 11.962,50 ₺ |
| İşveren işsizlik %2 | 843,33 ₺ | 1.100,00 ₺ |
| 5510 indirimi | 843,33 ₺ | 1.100,00 ₺ |
| İşveren maliyeti | 51.337,92 ₺ | 66.962,50 ₺ |
İki ayrıntıya dikkat et. Birincisi, asgari ücret gelir vergisi istisnası kıst ayda güne oranlanmaz; 7 gün raporlu bordroda da tam 4.211,33 ₺ uygulanır. Kıst ayda hesaplanan vergi 35.841,67 × %15 = 5.376,25 ₺, istisna sonrası ödenen 1.164,92 ₺'dir. İkincisi, damga vergisi istisnası da tam kalır: 42.166,67 × ‰7,59 = 320,05 ₺ hesaplanır, 250,70 ₺ istisna düşülür, 69,35 ₺ kesilir. İstisnanın işleyişini ayrı yazıda adım adım anlattık.
Çalışanın Mart ayında eline geçen toplam
Raporlu çalışanın Mart geliri iki kaynaktan gelir: işverenden kıst net ücret, SGK'dan ödenek. Birlikte bakınca kayıp, brüt farkının gösterdiğinden çok daha küçüktür:
| Mart 2026 geliri | 7 gün rapor | Tam ay | Fark |
|---|---|---|---|
| İşverenden net ücret | 34.607,40 ₺ | 43.782,08 ₺ | −9.174,68 ₺ |
| SGK'dan rapor parası | 5.496,90 ₺ | 0,00 ₺ | +5.496,90 ₺ |
| Toplam | 40.104,30 ₺ | 43.782,08 ₺ | −3.677,78 ₺ |
Brüt ücret 12.833,33 ₺ düşerken çalışanın toplam kaybı 3.677,78 ₺'de kalır, çünkü düşen brütün önemli kısmı zaten SGK primi ve vergi olarak kesilecekti. Kalan kaybın kaynağı ödenmeyen ilk 2 gün, ödeneğin kazancın yalnız üçte ikisi olması ve günlük kazancın zam öncesi 2025 ücretlerini de içeren 12 aylık ortalamadan hesaplanmasıdır. İşveren tarafında ise Mart maliyeti 15.624,58 ₺ azalır.
Hesaplayıcıda raporlu ayı ayrı bir dönem satırı olarak açıp ücret ödenen gün sayısını (örnekte 23) yazman yeterli; motor ücreti güne oranlar, istisnaları tam uygular ve kümülatif matrahı sonraki aylara taşır. Rapor parası SGK ödemesi olduğu için hesaplayıcıya girilmez; yukarıdaki formülle ayrıca bulunur.
İşveren rapor günlerinde ücret öderse ne olur?
Kanunda işverene rapor günleri için genel bir ücret ödeme yükümlülüğü yoktur; bu yüzden yukarıdaki örnek en yaygın durumu gösterir. Ancak iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi veya şirket politikası rapor günlerinde ücretin kısmen ya da tamamen ödenmesini öngörebilir. Bu durumda üç şeyin birlikte netleşmesi gerekir:
- Bordro günü: Rapor günleri için işverenin ödediği ücret prime tabidir ve ücret ödenen günler prim ödeme gün sayısına eklenir; eksik gün sayısı buna göre azalır. Yalnız ilk 2 günü ödeyen işverende 7 günlük raporun 5 günü eksik gün kalır.
- Ödeneğin akıbeti: Ücret ödenmesi SGK ödeneğini ortadan kaldırmaz. Bireysel veya toplu iş sözleşmesi, çalışanın aldığı ödeneği işverene iade edip tam ücret almasını öngörebilir. Ayrıca toplu iş sözleşmesi yapılan işyerleri, SGK ile anlaşarak ödeneği Kurum adına çalışana ödeyip daha sonra SGK ile mahsuplaşabilir. Hangi yolun izlendiği yazılı olmalı, çalışana açıkça anlatılmalıdır.
- Çift ödeme riski: İşveren tam ücret öderken çalışan ödeneği de kendi hesabına alırsa, mahsup sonradan bordrodan kesinti olarak yapılır. Bu kesintinin tutarı ve ayı önceden belirlenmezse anlaşmazlık çıkar.
Rapor parası kaç günde yatar?
Rapor parasının ne zaman yatacağı için tek bir sabit gün söylemek doğru olmaz; süre büyük ölçüde işlemlerin ne kadar hızlı tamamlandığına bağlıdır. Süreç genel olarak şöyle işler:
- Hekim raporu düzenler ve rapor SGK sistemine elektronik olarak düşer.
- Rapor bittikten sonra işveren, raporlu günlerde çalışanın işyerinde çalışmadığını SGK'nın elektronik sistemi üzerinden bildirir (onaylar). Bu bildirimin en geç raporun bittiği aya ait prim ve hizmet bildiriminin verileceği süre içinde yapılması gerekir; yapılmazsa işverene idari para cezası uygulanır.
- SGK ödeneği hesaplar ve çalışanın tanımlı banka hesabına ya da anlaşmalı banka şubeleri aracılığıyla öder. Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği, bilgiler SGK'ya ulaştıktan sonraki yedi iş günü içinde ödeme yapılabileceğini düzenler.
Ödemenin geciktiği vakaların çoğunda sorun ikinci adımdadır: işveren onayı girilmemiştir ya da bordrodaki eksik gün bildirimi raporla çelişmektedir. Rapor parası gecikiyorsa önce insan kaynakları veya bordro birimine onayın verilip verilmediğini sor; ödeme durumunu e-Devlet üzerinden SGK hizmetlerinden de takip edebilirsin.
Bordroda en sık yapılan rapor hataları
- İlk 2 günü eksik gün saymamak: SGK bu günleri ödemese de çalışan çalışmamıştır. İşveren ücretini ödemiyorsa bu günler de eksik gündür.
- Hafta sonunu atlamak: Pazartesi başlayıp ertesi pazartesi biten rapor 8 takvim günüdür; araya giren cumartesi ve pazar da raporlu gündür.
- Yanlış eksik gün kodu: Rapor 01 koduyla bildirilir. Aynı ayda hem rapor hem ücretsiz izin varsa "12 – Birden fazla" kodu seçilir; yanlış kod, rapor kaydıyla bordro bildiriminin çelişmesine yol açar.
- PEK'i eksik bildirmek: Fazla mesaiyi ya da prime tabi bir ödemeyi SGK matrahına katmamak yalnız prim açığı yaratmaz; sonraki aylarda alınacak rapor parasını da düşürür.
- Ödeneği bordroya kazanç yazmak: SGK'nın ödediği rapor parası işverenin bordrosunda gelir kalemi değildir; bordroya eklenirse vergi ve prim yanlış hesaplanır.